ICT does matter!

ICT does matter!
Welke vaardigheden maken informatieprofessionals tot strategische businesspartners? Deel drie van een zoektocht die de auteurs samen met de beroepsgroep ondernemen. Wat vinden CIO’s van dit thema?
Informatieprofessionals moeten volwaardig businesspartner worden en strategische vaardigheden bezitten om waarde te kunnen toevoegen aan hun organisatie. In het oktobernummer van Informatie startten wij een zoektocht naar vaardigheden die informatieprofessionals tot strategische businesspartner maken (De Vries & Van den Steenhoven, 2012; Maes, 2012). We startten die zoektocht met een leertafel met vijftien leden uit het bestuur en de afdelingen van het NGI (De Vries & Van den Steenhoven, 2013). Nu is de vraag aan de orde: wat vinden CIO’s van dit thema? Daarover voerden we recent een gesprek met een aantal CIO’s in de vorm van een leertafel.
Businessvraagstukken
De CIO’s constateren dat in verschillende branches waardeketens zo technologiegedreven zijn geworden dat technologievraagstukken businessvraagstukken zijn geworden. In het verzekeringswezen draait het bijvoorbeeld om de combinatie van marketing en ICT. Voor overheidsorganisaties en uitvoeringsorganisaties geldt dat men zich met ICT kan positioneren in de overheidsketen. Voor de beheerder van de ov-chipkaart is ICT dé business. Verstand van kernprocessen, van waardeproposities en van regie over de ICT-keten zijn essentieel voor informatieprofessionals die strategisch willen handelen. Business, strategisch gebruik van informatie en technologie zijn daarin van vergelijkbare importantie. Hedendaagse innovatie gaat over business, informatie én ICT. Concurrentievoordeel komt uit het benutten van alle drie tegelijk. Als het gaat om de kernprocessen van het bedrijf, om het bestaansrecht van de organisatie, is ICT geen commodity. In die situaties doet kennis van ICT ‘onder de motorkap’ er juist toe, want het draagt bij aan concurrentievoordeel. Dat laat natuurlijk onverlet dat er bedrijfsprocessen zijn die niet tot de kern van de organisatie behoren en die zich laten outsourcen (business process outsourcing) of waarvan de ICT-component voor outsourcing of cloudsourcing in aanmerking komt.
Nicolas Carr
Hoewel we het niet expliciet hebben besproken tijdens de leertafel, lijken de CIO’s afstand te nemen van de boodschap van Nicolas Carr (2003): IT doesn’t matter. ICT doet er wel degelijk toe als het wordt ingezet in kernprocessen of integraal onderdeel uitmaakt van de waardepropositie. Maar ook de trend van commoditization
van ICT (voor Carr de reden om zijn geruchtmakende bewering te doen) doet ertoe. Het bepaalt mondiale kennismigratie waardoor de beschikbaarheid van lokaal ICT-specialisme in de knel kan komen. Het bepaalt de machtspositie van ICT-dienstverleners. Bovendien bepaalt het hoe vanuit organisaties regie op ICT-ketens moet worden gevoerd. Juist deze commoditization noodzaakt tot ICT-ketenregie. De constatering dat ICT er toe doet, roept de vraag op hoe je ICT organiseert en welke strategische vaardigheden daarvoor vereist zijn. De CIO’s gaven hiervoor verschillende handvatten. Business en ICT moeten elkaar verstaan op wederzijds vraagstukken. Mensen in de business moeten ICT gevoel hebben en ICT’ers moeten gevoel hebben voor de business. In dit laatste schuilt een belangrijke strategische vaardigheid: ondernemen met ICT. Hoe vertaal je technologische mogelijkheden in kansen op de markt? Eén van de CIO’s geeft als voorbeeld dat de architecten van haar bedrijf een belangrijke rol spelen in het verbinden van de businesskansen van haar klanten en de technologische services
die haar bedrijf biedt. De architecten gaan mee met de salesmensen om van technologische mogelijkheden tot businessservices te komen. Een andere CIO geeft aan dat de hedendaagse technologie en sociale media vragen om een nieuw soort vaardigheid, ‘social process engineering’. Weer een andere CIO stelt dat het omgaan met tijdsverschillen in business en ICT belangrijk is voor het benutten van technologische mogelijkheden. Enerzijds duurt het ontwikkelen van ICT-toepassingen soms te lang om ‘business opportunities’ te kunnen benutten. Anderzijds is de veranderpotentie in de business soms te laag om de technologische mogelijkheden volledig te kunnen aanwenden. Doorlopende synchronisatie van business en technologische ontwikkeling is een uitdaging.
Partnerschap
Partnerschap tussen businessmanagement en ICT-mensen is belangrijk. Glasheldere afspraken over verantwoordelijkheden, taken en rollen zijn daarin essentieel. Een van de CIO’s bracht naar voren dat het uiteindelijk gaat om het hele team, zoals aan de operatietafel in het ziekenhuis. Elkaars specialisme accepteren is daarin de crux. Het specialisme van ICT moet je als CIO de hele dag op de agenda zetten – en juist niet wegpraten. Daarmee maak je andere specialismen bewust van het belang van het ICT-specialisme. Soms moet je durven zeggen: “Je snapt het niet, laat het maar aan ons over.” Je vertrouwt je chirurg toch ook? Rolvastheid, taakvastheid en specialisatie geven vertrouwen aan businessmanagers om ICT kwesties uit handen te geven. In dat kader bracht een van de CIO’s naar voren dat het soms onvermijdelijk is om een formele opdrachtgever-opdrachtnemer relatie te introduceren om van een ‘U vraagt, wij draaien’ business-ICT relatie te kunnen komen tot een relatie van partnerschap. Partnerschap is het doel, maar formalisatie van de relatie kan een middel zijn om elkaars rolopvattingen en verantwoordelijkheden scherp te krijgen. Om partnerschap te bereiken moeten beide partijen een ontwikkeling doormaken. Goed opdrachtnemerschap kan niet zonder goed opdrachtgeverschap en vice versa – en dat moet je in elkaar ontwikkelen. In het gesprek interpreteren de CIO’s het ICT-vakgebied als een specialisme dat van belang is voor organisaties en dat wordt gelegitimeerd door de verwevenheid van ICT-toepassingen met kernprocessen, waardeketens en marktproposities. Met hun interpretatie van partnership mobiliseren ze business- en ICT-mensen in een richting van gezamenlijk verantwoordelijkheid nemen onder volledige erkenning van elkaars specialisme. Interpretatie, legitimatie en mobilisatie worden als belangrijke elementen van visie gezien (Swanson, 1997).
 
Strategische vaardigheden
In het gesprek tussen de CIO’s kwamen verschillende strategische vaardigheden naar voren:
• Het ICT-specialisme in de organisatie op de kaart zetten als essentieel specialisme.
• Bewustzijn creëren voor de verwevenheid van ICT en het ICT-specialisme met kernprocessen en waarde proposities op de markt (‘ICT is business’).
• Vertrouwen realiseren in het ICT-specialisme door rol- en taakvastheid. Onderdeel hiervan is dat opdrachtgever en opdrachtnemer elkaar scherp houden en de kwaliteiten in elkaar stimuleren. Daarmee stijgen opdrachtgever-opdrachtnemerrelaties uit boven het niveau van onderhandelen.
• Ondernemen met ICT.
• ‘Social process engineering’.
• Regie voeren over de ICT-keten.
• Synchronisatie van business-en technologische ontwikkeling.
• Visie bieden door interpretatie, legitimatie en mobilisatie.
 
 
Dr. Erik de Vries is hoofddocent aan de Haagse Hogeschool. E-mail: e.j.devries@hhs.nl
Joeri van den Steenhoven is zelfstandig adviseur voor Yink. E-mail: js@yink.nl
Ze werken voor dit project samen met het Ngi, Informatie en de Academy for Information & Management.
 
Literatuur
Carr, N.G. (2003). IT doesn’t matter. Harvard Business Review, May, pag. 5-12.
De Vries, E.J. & van den Steenhoven, J. (2012). Informatieprofessional als strategisch business partner. Informatie. Oktober. Sdu.
De Vries, E.J. & van den Steenhoven, J. (2013). Vaardigheden voor de informatieprofessional 3.0 . Informatie. Januari. Sdu.
Maes, R. (2012). Informatieprofessional 3.0. Informatie. Oktober. Sdu.
Swanson, E.B., 1997. The Organizing Vision in Information Systems Innovation. Organization Science, 8 (5), pag. 458-474.

Tag

Onderwerp



Niet gevonden? Vraag het de redactie!

Heeft u het antwoord op uw vraag niet gevonden, of bent u op zoek naar specifieke informatie? Laat het ons weten! Dan zorgen we ervoor dat deze content zo snel mogelijk wordt toegevoegd, of persoonlijk aan u wordt geleverd!

Stel uw vraag